
SpaceX, alçak Dünya yörüngesinde giderek artan uydu yoğunluğu ve çarpışma risklerine karşı geliştirdiği yeni uzayda durumsal farkındalık sistemini kamuoyuna duyurdu. “Stargaze” (Space Situational Awareness – SSA) ismi verilen yazılım, uzaydaki objelerin çok daha hassas ve süratli formda izlenmesini sağlayarak mevcut uzay trafik yönetimi anlayışını kökten değiştirmeyi hedefliyor.
Şirket, Stargaze’in önümüzdeki haftalarda tüm uydu operatörlerine ücretsiz olarak sunulacağını ve sistemin SpaceX’in uzay trafik idare platformu üzerinden erişilebilir olacağını açıkladı. Böylelikle sırf Starlink filosu değil, farklı şirket ve kurumlara ilişkin uydular da bu altyapıdan faydalanabilecek.
Geleneksel sistemler yetersiz kalıyor]
SpaceX’e nazaran uzayda çarpışma riskleri son yıllarda besbelli formda arttı. Roket gövdelerinin alçak Dünya yörüngesinde bırakılması, kimi operatörlerin uydu hareketlerini paylaşmadan gerçekleştirmesi ve ülkelerin yürüttüğü anti-uydu testleri, yörüngedeki güvenliği direkt tehdit ediyor. Buna rağmen klasik yer tabanlı izleme sistemleri uzaydaki objeleri takip etmekte yetersiz kalıyor, bu da yörünge varsayımlarında önemli belirsizlikler yaratıyor.
Bu belirsizlikler, bilhassa uzay hava şartlarının süratle değiştiği durumlarda çarpışma ihtimalinin geç fark edilmesine neden olabiliyor. SpaceX, Stargaze’i tam da bu sorunu çözmek üzere geliştirdiğini vurguluyor.
Sürekli gözlem
Stargaze’in en dikkat cazibeli istikameti, SpaceX’in yörüngede bulunan 9.500’den fazla uydusuna entegre edilmiş yaklaşık 30 bin yıldız izleyicisinden gelen dataları kullanması. Olağanda uyduların pozisyon, yönelim ve irtifasını belirlemek için misyon yapan bu sensörler, Stargaze sayesinde etraftaki objeleri de daima olarak izliyor.
Bu altyapı, filo genelinde günde yaklaşık 30 milyon geçiş tespitinin yapılmasını mümkün kılıyor. SpaceX, bunun klâsik yer tabanlı sistemlere nazaran algılama kapasitesinde kıyasla birkaç katlık artış sağladığını söylüyor.
Mevcut uzay trafik izleme sistemlerinde mümkün uydu yakınlaşmaları ekseriyetle saatler içinde değerlendirilirken Stargaze, bu süreyi dakikalar düzeyine indiriyor. Böylelikle muhtemel bir çarpışma riski çok daha erken tespit ediliyor ve operatörlerin vaktinde hareket planlaması yapabilmesi sağlanıyor.
Ek olarak SpaceX, Stargaze’in halihazırda bir düzineden fazla uydu operatörünün yer aldığı kapalı beta sürecinde test edildiğini belirtiyor. Sistem, fiyatsız olarak genel kullanıma açıldığında uzay trafiğinde daha şeffaf, daha süratli ve daha koordineli bir yapı oluşturulması hedefleniyor.
Kaynak : Donanimhaber
İlk yorum yazan siz olun.