Norveç, dünyanın birinci tam ölçekli gemi tünelini inşa edecek

Norveç, deniz nakliyeciliğinde bir prensip imza atmaya hazırlanıyor. Ülke, dünyanın birinci tam ölçekli gemi tüneli olarak tanımlanan Stad Gemi Tüneli (Stad Ship Tunnel) projesine tekrar onay verdi. Sonuncu bütçenin parlamentodan geçmesi halinde inşaat çalışmalarının 2027’nin başında başlaması planlanıyor.

Yaklaşık 8,6 milyar Norveç kronu (805 milyon dolar) maliyetle hayata geçirilecek proje, Norveç’in batı kıyısındaki Stadlandet Yarımadası’nı delerek iki fiyordu birbirine bağlayacak. Tünel, 1,7 kilometrelik kaya geçişi ve giriş yapılarıyla birlikte toplam 2,2 kilometre uzunluğa ulaşacak.

Zorlu deniz şartlarına tahlil sunacak

Projeyi özel kılan öge, Stadlandet etrafındaki Stadhavet Denizi’nin dünyanın en şiddetli deniz bölgelerinden biri olması. Bölge yılda yaklaşık 100 gün boyunca şiddetli fırtınalara maruz kalıyor ve farklı yönlerden gelen dalgaların yüksekliği vakit zaman 30 metreye kadar çıkabiliyor.

Bu sebeple balıkçı tekneleri, yük gemileri, somon nakliyeciliği yapan gemiler ve yolcu feribotları sık sık hava şartlarının düzelmesini beklemek zorunda kalıyor. Bu durum hem deniz ticaretinde gecikmelere sebep oluyor hem de kara ve demiryolu nakliyatı üzerindeki yükü artırıyor.

Devasa boyutuyla farklı gemi çeşitlerinin geçişine müsaade verecek

Hayata geçirildiğinde 1,7 kilometrelik masif kaya kütlesinin içinden geçecek olan tünel, 50 metre yüksekliğe ve 36 metre genişliğe sahip olacak. Deniz düzeyinden tavana kadar olan açıklık ise 33 metre olarak tasarlandı. Bu ölçüler sayesinde 12 metreye kadar su çekimine ve 16 metreye kadar genişliğe sahip gemiler, feribotlar ve kruvaziyerler tünelden itimatla geçebilecek.

On yıllardır tartışılan proje, Norveç Parlamentosu tarafından 2021 yılında onaylanmıştı. Lakin yükselen inşaat maliyetleri sebebiyle 2025 sonunda askıya alınmıştı. Yapılan bütçe revizyonlarının akabinde proje yine gündeme alındı ve yüklenici seçiminin ardından inşaatın 2027’de başlaması hedefleniyor. Tamamlanmasının ise yaklaşık beş yıl sürmesi bekleniyor.

Karbon emisyonlarını yüzde 60 azaltacak

Norveç hükümeti, Stad Gemi Tüneli’nin bilhassa balıkçılık ve somon yetiştiriciliği bölümlerine değerli katkı sağlayacağını düşünüyor. Ayrıyeten yük nakliyatının karayolu ve demiryolundan yine denize kaydırılması, bölgesel turizmin canlandırılması ve yakıt tüketimi ile emisyonların yüzde 60’a kadar azaltılması hedefleniyor.

Yetkililere nazaran proje, bilhassa Avrupa’ya ihraç edilen taze somon sevkiyatlarının berbat hava şartları sebebiyle gecikmesini önleyerek Norveç’in deniz ticaretindeki kritik darboğazlardan birini ortadan kaldıracak.

Kaynak : Donanimhaber