
NASA, Artemis programı kapsamında insanları yine Ay yüzeyine gönderme amacı doğrultusunda yeni bir aşamaya geçti. Uzay ajansı, Blue Origin tarafından geliştirilen Mark 2 mürettebatlı ay iniş aracının tam ölçekli kabin prototipinin hazır olduğunu ve astronot eğitimlerinin başlayacağını açıkladı. Eğitimler, NASA’nın Teksas’taki Johnson Uzay Merkezi’nde gerçekleştirilecek ve misyon senaryolarından uzay giysisi denetimlerine kadar geniş kapsamlı testleri içerecek. 2028’de planlanan beşerli Ay inişi öncesinde yürütülecek bu çalışmalar, Artemis programının operasyonel hazırlık sürecinde kritik bir adım olarak görülüyor.
Blue Origin’in Mark 2 prototipi, gerçek vazife şartlarını simüle edecek
NASA’nın paylaştığı bilgilere nazaran Johnson Uzay Merkezi’nde kullanılan prototip yaklaşık 4,5 metre yüksekliğinde ve iniş aracının sadece mürettebat kabinini temsil ediyor. Sonuncu sistem tamamlandığında ise Blue Origin’in Ay iniş aracı yaklaşık 16 metre yüksekliğinde olacak. Bu ölçek farkı, prototipin direkt uçuş donanımı olmadığını gösterse de, insan-makine etkileşimlerinin test edilmesi açısından değerli bir rol üstleniyor. Bilhassa astronotların dar hayat alanlarında hareket kabiliyeti, denetim sistemlerine erişim ve acil durum prosedürleri üzere başlıklar burada pahalandırılacak.
NASA ve Blue Origin’in ortak yürüttüğü testlerde vazife denetim merkezi bağlantıları de simüle edilecek. Bu süreç, geçmiş Apollo görevlerinden farklı olarak çok daha karmaşık dijital sistemlere dayanıyor. Çağdaş Ay misyonlarında astronotlar sırf yüzeye inmekle kalmayacak; tıpkı vakitte uzun müddetli misyon operasyonlarını yönetmek zorunda kalacak. Bu nedenle eğitimler, klasik uçuş simülasyonlarının ötesine geçerek insan faktörleri mühendisliği ve operasyonel dayanıklılık testlerini de kapsıyor.
Blue Origin’in mevcut çalışmaları sadece mürettebatlı Mark 2 sistemiyle hudutlu değil. Şirketin Endurance ya da MK1 olarak isimlendirilen insansız iniş aracı da NASA’nın termal vakum odalarında test ediliyor. Termal vakum testleri, uzay araçlarının çok sıcaklık değişimleri ve vakum şartlarındaki performansını ölçmek için kullanılıyor. Uzay dalında bu testler, gerçek vazife öncesindeki en kritik doğrulama süreçlerinden biri kabul ediliyor. Zira Ay yüzeyindeki sıcaklık farkları yüzlerce dereceyi bulabiliyor ve sistemlerin elektronik dayanıklılığı direkt vazife muvaffakiyetini etkiliyor.
NASA’nın Artemis programındaki vakit çizelgesi ise hâlâ epey ağır görünüyor. Artemis III misyonu için hedeflenen tarih 2027 olarak açıklanırken, beşerli Ay inişinin 2028’de gerçekleştirilmesi planlanıyor. Bu süreçte Orion uzay aracının alçak Dünya yörüngesinde Blue Origin yahut SpaceX tarafından geliştirilen iniş araçlarıyla kenetlenme testleri yapması bekleniyor.
Kaynak : Donanimhaber
İlk yorum yazan siz olun.