Çin, elektrikli araçlar için gerekli metalleri kömür atıklarından çıkarabilir

Elektronik araçlarda kullanılan kritik metaller, global güç savaşının değerli bir kesimi hâline gelmiş durumda. Çin, ABD, AB üzere global güçler, kritik metal gereksinimlerini teminat altına almak için stratejik adımlar atıyorlar. Tam da bu türlü bir periyotta Çin, bu gereksinimi kendi imkânlarıyla karşılayabilmek için inovatif bir yol deniyor. Çin’de yayımlanan yeni bir rapor, yıllardır çöp olarak görülen kömür atıklarının bu mevzuda son derece değerli bir alternatif olabileceğini gösteriyor. Çinli araştırmacılara nazaran kömür üretimi ve tüketimi sırasında ortaya çıkan atıklar, gelecekte ülkenin kritik metal gereksiniminin kıymetli bir kısmını karşılayabilir.

Çin Madencilik ve Teknoloji Üniversitesi öncülüğünde hazırlanan raporda, bilhassa uçucu külün ve “gangue” olarak isimlendirilen madencilik atıklarının kıymetli metaller açısından değerli bir kaynak olduğu belirtiliyor. Araştırmacılara nazaran kömür sırf bir güç kaynağı değil; tıpkı vakitte içerisinde çok düşük oranlarda da olsa çeşitli metaller barındıran bir doğal rezerv niteliği taşıyor. Dünyanın en büyük kömür üreticisi ve tüketicisi pozisyonundaki Çin için bu metallerin değerlendirilmemesi önemli bir ekonomik fırsatın kaçırılması manasına geliyor.

Kömür damarları tabiatta birden fazla vakit kayaç katmanlarıyla iç içe bulunuyor. Madencilik sırasında kömürden ayrılan bu kaya modülleri ekseriyetle atık olarak depolanıyor. Benzeri formda termik santrallerde kömür yakıldıktan sonra geriye kalan uçucu kül de çoğunlukla depolama alanlarına gönderiliyor ya da çimento üretimi üzere sonlu alanlarda kullanılıyor. Lakin yapılan tahliller, bu atıkların içerisinde alüminyum bileşikleri, germanyum, galyum, lityum ve kimi az toprak elementlerinin kayda bedel ölçülerde bulunabildiğini gösteriyor.

Çin’in Mevcut Endüstriyel Altyapısı Bu Süreci Kolaylaştırabilir

Rapora nazaran Çin’in en büyük avantajlarından biri, bu dönüşümü gerçekleştirebilecek sanayi altyapısına hâlihazırda sahip olması. Ülkedeki kömür yıkama tesisleri, kömürden kimyasal üretim yapan fabrikalar ve güç santralleri, gerekli teknolojik uyarlamalarla birlikte metal geri kazanım süreçlerine entegre edilebilir. Üstelik kömür atıkları aslında büyük ölçüde sanayi bölgelerinde ağırlaşmış durumda olduğu için, yeni bir lojistik ağ kurulmasına da gerek kalmayabilir.

Araştırmacılar, Çin’in geçmişte kömür kaynaklarından germanyum üretimi konusunda değerli tecrübe kazandığını da hatırlatıyor. Bu deneyimin, gelecekte öteki kritik metallerin geri kazanılması için de sağlam bir temel oluşturabileceği belirtiliyor. Bilhassa yeni güç teknolojilerine yönelik talep arttıkça, kömür atıklarından metal çıkarma sistemlerinin ekonomik açıdan daha cazip hâle gelebileceği düşünülüyor.

Eğer bu geri kazanım sürecinin maliyeti elde edilen metalin pahasını aşarsa, sistem ekonomik açıdan sürdürülebilir olmaz. Bu yüzden araştırmacılar, kömür atıklarının hangi bölgelerde ve hangi şartlarda verimli halde değerlendirilebileceğinin ayrıntılı biçimde tahlil edilmesi gerektiğini vurguluyor. Eğer gerekli teknolojiler ekonomik hâle getirilebilirse, Çin hem atık ölçüsünü azaltabilir hem de elektrikli araçlardan yarı iletkenlere kadar pek çok stratejik dal için muhtaçlık duyduğu metallerin bir kısmını kendi kömür atıklarından karşılayabilir.

Kaynak : Donanimhaber