Amazon’un internet uyduları ışık kirliliğine sebep oluyor

IAU’nun değerlendirmesinde yaklaşık 2 bin müşahede yapıldı; bunların yüzde 25’i gece gökyüzünün estetik algısını “dikkat dağıtıcı” seviyede etkiledi. 

SADECE 180 UYDU YETTİ

Amazon, uydu internet projesini 2019’da Project Kuiper ismiyle duyurmuştu. Birinci üretim uyduları Nisan 2025’te fırlatıldı; proje ise Kasım 2025’te “Amazon Leo” markasına geçti. Hizmetin, birinci basamakta 578 uydu yörüngeye ulaştıktan sonra başlaması bekleniyor. Mevcut lisans kuralları ise Amazon’un takımyıldızının yarısını 30 Temmuz 2026’ya kadar konuşlandırmasını öngörüyor.

IAU’nun asıl uyarısı şu: “Daha yolun başında” sayılan bu sayı bile, astronomlar için sorun çıkarabilecek parlaklık düzeylerine ulaşmış durumda. 

PARLAKLIK HUDUDU AŞILDI

IAU, Leo uydularına dair 1938 müşahede üzerinden ortalama parlaklığı 6,28 kadir olarak hesapladı. Kıyas için: Çok karanlık bir gökyüzünde çıplak gözle seçilebilen en sönük yıldızlar yaklaşık 6,0 kadir civarında. Yani Leo uyduları birçok şartta gözden kaçabilecek kadar sönük görünse bile, vakit zaman “parlama” yaparak teleskopsuz da fark edilebilecek yansımalar oluşturabiliyor.

Çalışmanın en çarpıcı sonucu: Uydular operasyon modundayken yüzde 92’si, IAU’nun “bilimsel müşahedesi etkilememeli” dediği parlaklık hududunun üstüne çıkıyor. Ayrıyeten yüzde 25’i gökyüzünü izleyenler için estetik açıdan rahatsız edici bulunuyor. 

ÇÖZÜM YETMEYEBİLİR

IAU’ya nazaran Amazon, parlaklığı düşürmek için çalışıyor; örneğin uyduların dış yüzeyinde özel “koyu kaplama” üzere sistemler masada. Lakin araştırmacılar bunun kâfi olmayabileceği ihtarını yapıyor.

Bunun bir nedeni de yörünge yüksekliği. Mevcut Leo uyduları ortalama 630 km irtifada dolanıyor. Amazon’un onaylı planlarında bu yükseklik yaklaşık 589 km düzeyine kadar inebiliyor. İrtifa azaldıkça uyduların daha parlak görünmesi ve gökyüzünde daha besbelli izler bırakması ihtimali artıyor.

Kaynak : Hürriyet